Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği (KTTB), 6 Aralık erken genel seçimleri öncesinde sağlık sisteminin geleceğine ilişkin hazırladığı kapsamlı deklarasyonu kamuoyuyla paylaştı.
KTTB Yönetim Kurulu tarafından yayımlanan açıklamada, mevcut sağlık sisteminin parçalı, dağınık ve yetersiz yapısının sürdürülebilir, erişilebilir, nitelikli ve adil sağlık hizmeti sunulmasını zorlaştırdığı belirtildi.
Sağlık alanındaki sorunların günübirlik kararlarla veya geçici uygulamalarla çözülemeyeceği vurgulanan açıklamada, bilimsel verilere dayanan, güçlü kurumlara ve sürdürülebilir finansmana sahip bir sağlık sisteminin oluşturulması gerektiği ifade edildi.
“SAĞLIK SİYASİ VAAT DEĞİL, ANAYASAL SORUMLULUKTUR”
Sağlığın seçim dönemlerinde gündeme getirilen bir vaat alanı olmadığını belirten KTTB, sağlık hizmetlerinin devletin kesintisiz yerine getirmesi gereken anayasal sorumluluklarından biri olduğunu vurguladı.
Birliğin hiçbir siyasi partinin yanında veya karşısında olmadığı belirtilerek, halkın sağlık hakkının, hekimlerin mesleki özerkliğinin ve sağlık çalışanlarının haklarının savunulmaya devam edileceği kaydedildi.
KTTB, sağlık politikalarının ülkenin nüfus yapısı, ekonomik koşulları, coğrafi özellikleri ve toplumsal ihtiyaçları dikkate alınarak hazırlanmasını istedi.
SAĞLIK BÜTÇESİ YÜZDE 15’E YÜKSELTİLSİN
Deklarasyonda en dikkat çeken taleplerden biri sağlık hizmetlerine ayrılan bütçenin artırılması oldu.
KTTB, sağlığa ayrılan kamu kaynaklarının kademeli olarak genel bütçenin yüzde 15’ine yükseltilmesini önerdi.
Sağlık yatırımlarının siyasi tercihlere göre değil, nüfus projeksiyonları, bölgesel ihtiyaçlar ve sağlık çalışanı planlaması temelinde gerçekleştirilmesi gerektiği belirtildi.
Kamu kaynaklarının etkin kullanılması, gereksiz yatırımların önlenmesi ve ihale süreçlerinin şeffaf hale getirilmesi de talepler arasında yer aldı.
GENEL SAĞLIK SİGORTASI HAYATA GEÇİRİLSİN
KTTB, tüm vatandaşları kapsayan, adil, sürdürülebilir ve denetlenebilir bir Genel Sağlık Sigortası (GSS) sisteminin kurulması gerektiğini vurguladı.
Sağlık sisteminin finansmanında genel bütçe desteğinin esas alınması ve primlerle desteklenen karma bir model oluşturulması önerildi.
Kamu ve özel sağlık kuruluşlarının planlı ve denetlenebilir bir sistem içerisinde birlikte çalışmasının önemine dikkat çekildi.
Birlik, başka ülkelerdeki modellerin doğrudan uygulanması yerine KKTC’nin ihtiyaçlarına uygun bir sağlık sigortası sistemi geliştirilmesini talep etti.
KARP AZ’A TAM DONANIMLI HASTANE TALEBİ
KTTB, Karpaz bölgesinde yaşayan vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimde yaşadığı sorunlara dikkat çekerek bölgede tam donanımlı bir hastane açılmasını istedi.
Hastanenin 7 gün 24 saat acil sağlık hizmeti sunabilecek kapasitede olması, uzman hekim, laboratuvar, görüntüleme, ambulans ve hasta nakil hizmetleriyle desteklenmesi gerektiği belirtildi.
Karpaz’da yaşayanların sağlık hizmeti almak için Gazimağusa veya Lefkoşa’ya gitmek zorunda kalmasının önüne geçilmesi gerektiği vurgulandı.
GİRNE VE GÜZELYURT HASTANELERİ TAM KAPASİTE ÇALIŞTIRILSIN
Deklarasyonda Girne ve Güzelyurt hastanelerinin yeterli teknik donanım ve eğitimli sağlık personeliyle tam kapasite hizmet vermesi gerektiği ifade edildi.
Hastanelerin yapım süreçlerine ilişkin yolsuzluk iddialarının da soruşturulması talep edildi.
Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi’nin modernize edilerek ülkenin referans sağlık merkezi olarak güçlendirilmesi önerildi.
İnşaatı devam eden yeni Lefkoşa Devlet Hastanesi’nin kapasitesinin ise nüfus projeksiyonları ve gelecekteki sağlık ihtiyaçları doğrultusunda yeniden değerlendirilmesi istendi.
LEFKOŞA, GİRNE VE MAĞUSA’YA AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI MERKEZLERİ
KTTB, kamu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi kapsamında Lefkoşa, Girne ve Gazimağusa’da modern ve donanımlı kamusal ağız ve diş sağlığı merkezleri kurulmasını önerdi.
Bu merkezlerde koruyucu diş hekimliğinden çocuk diş hekimliğine, ağız cerrahisinden diğer uzmanlık alanlarına kadar kapsamlı hizmet sunulması gerektiği belirtildi.
Özellikle çocuklar, yaşlılar, engelliler ve dar gelirli vatandaşların ağız ve diş sağlığı hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılması talep edildi.
İLK 12 AYDA E-SAĞLIK VE E-REÇETE SİSTEMİ
Sağlık hizmetlerinde dijital dönüşümün önemine dikkat çeken KTTB, kamu ve özel sağlık kuruluşlarını kapsayan bütünleşik e-sağlık ve e-reçete altyapısının ilk 12 ay içerisinde hayata geçirilmesini istedi.
İlaç takip sisteminin dijital altyapıyla entegre edilmesi, sağlık verilerinin düzenli ve şeffaf şekilde üretilmesi ve sağlık politikalarının bilimsel verilere dayandırılması gerektiği ifade edildi.
Dijital sistemlerin kaynak israfını azaltması ve denetimi güçlendirmesi hedefleniyor.
HEKİMLERİN VE SAĞLIK ÇALIŞANLARININ HAKLARI GÜÇLENDİRİLSİN
KTTB, sağlık çalışanlarının çalışma koşullarının iyileştirilmesi, kadro sorunlarının çözülmesi ve mesleki haklarının güvence altına alınması gerektiğini belirtti.
Güvencesiz çalışan hekimlerin sorunlarının giderilmesi, asistan hekimlerin özlük haklarının düzenlenmesi ve Hekimlik Yasası’nın çıkarılması talepler arasında yer aldı.
Sağlık çalışanlarının nöbet düzenleri, çalışma saatleri, dinlenme süreleri ve iş güvenliği koşullarının da yeniden düzenlenmesi istendi.
SAĞLIK KURULUŞLARINA BAĞIMSIZ DENETİM
Deklarasyonda kamu ve özel sağlık kuruluşlarını kapsayan bağımsız ve zorunlu bir denetim ve akreditasyon sistemi kurulması önerildi.
Kalite ve güvenlik standartlarını karşılamayan sağlık kuruluşlarına caydırıcı yaptırımlar uygulanması gerektiği belirtildi.
Tıp ve Diş Hekimliği fakültelerindeki öğrenci kontenjanlarının da ülkenin nüfus yapısı, sağlık çalışanı ihtiyacı ve eğitim kapasitesine göre planlanması talep edildi.
KTTB, Tıp ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Kurulu Yasası’nın ilk 6 ay içerisinde yürürlüğe konulmasını istedi.
EVDE BAKIM VE YAŞLI SAĞLIĞI HİZMETLERİ YAYGINLAŞTIRILSIN
KTTB, yerel yönetimlerle iş birliği içerisinde evde bakım hizmetlerinin geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Yaşlıların, kronik hastaların ve özel gereksinimli bireylerin sağlık hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılması, eğitimli ve denetlenebilir hasta bakıcı sistemi oluşturulması önerildi.
Sağlık ve sosyal hizmetler arasındaki koordinasyonun artırılması gerektiği belirtildi.
SAĞLIK REFORMU İÇİN 48 AYLIK TAKVİM AÇIKLANDI
KTTB, sağlık sistemindeki dönüşümün ölçülebilir hedefler ve belirli bir takvim doğrultusunda gerçekleştirilmesi gerektiğini belirterek üç aşamalı reform planı sundu.
48 aylık sağlık reformu yol haritası
-
İlk 12 ay – Altyapı ve organizasyon
Birinci basamak sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi, dijital sağlık altyapısının kurulması, hastane kapasite planlaması, acil sağlık hizmetleri ve sağlık çalışanlarının temel sorunları.
-
12–24 ay – Entegrasyon ve finansman
Genel Sağlık Sigortası’nın uygulamaya konulması, kamu-özel sağlık entegrasyonu, sevk sisteminin geliştirilmesi ve denetim mekanizmalarının hayata geçirilmesi.
-
24–48 ay – Gelişim ve sürdürülebilirlik
Bölgesel sağlık hizmeti eşitsizliklerinin azaltılması, koruyucu sağlık hizmetlerinin yaygınlaştırılması, insan gücü planlaması ve sürdürülebilir finansmanın güçlendirilmesi.
“SAĞLIKTA REFORM ERTELENEMEZ”
Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği, genel seçimlere katılacak tüm siyasi partilerden deklarasyonda yer alan önerileri seçim programlarında değerlendirmelerini istedi.
Sağlık sisteminin yeniden yapılandırılmasının hükümet programlarının öncelikli başlıklarından biri olması gerektiği belirtilerek, seçim sonrasında meslek örgütleri, odalar ve sendikalarla düzenli iş birliği mekanizmaları kurulması çağrısında bulunuldu.
KTTB, açıklamasını şu ifadelerle tamamladı:
“Sağlıkta reform ertelenemez. Sağlık politikaları seçimden seçime değişemez. Toplum sağlığı siyasi hesapların üzerinde tutulmalıdır.”




