“BETONUN DAYANIMI KADAR DAYANIKLILIĞI DA KRİTİKTİR”
Bahçeşehir Kıbrıs Üniversitesi Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Pınar Akpınar, betonla ilgili en önemli fakat çoğu zaman ihmal edilen kavramlardan birine dikkat çekti: dayanıklılık. Akpınar, kamuoyuna yaptığı teknik değerlendirmede beton kalitesinin yalnızca dayanım üzerinden ölçülmesinin yanıltıcı olduğunu belirtti.
DAYANIM NEDİR?
Akpınar, betonun “dayanımı”nın, malzemenin basınç yükleri altında deforme olmadan dayanabilme kabiliyeti olduğunu ifade etti. Farklı yapı türlerinde kullanılan beton sınıflarının bu dayanım parametresine göre belirlendiğini hatırlattı.
ASLINDA GÖZDEN KAÇAN KRİTİK PARAMETRE: DAYANIKLILIK
Akpınar’a göre en az dayanım kadar önemli olan diğer parametre ise betonun dayanıklılığı. Bu, betonun:
-
hava koşulları,
-
kimyasal etkiler,
-
aşınma,
-
çevresel yükler
gibi etkenlere uzun yıllar bozulmadan direnme kapasitesi anlamına geliyor.
Akpınar bu noktayı şöyle ifade etti:
“Betonun bulunduğu ortamdaki koşullara dayanabilmesi, binanın servis ömrü boyunca istenen mühendislik özelliklerini koruyabilmesi gerekir.”
HER ÇEVRE AYNI DEĞİL: NEDEN DAYANIKLILIK FARKLILAŞIR?
Akpınar, aynı yük altında tasarlanmış iki binanın, farklı çevresel koşullarda tamamen farklı dayanıklılık gereksinimlerine sahip olacağını söyledi.
En basit örnekle:
-
Deniz kıyısında inşa edilen bir binada tuz, klor ve yüksek nem beton için yıpratıcıdır.
-
Karasal iklimde ise sıcaklık farkları ve don–çözülme beton üzerinde etkilidir.
Bu nedenle kullanılacak betonun karışımı, katkısı ve uygulama kalitesi bulunduğu çevreye göre tamamen değişmelidir.
“ÜLKEMİZDE BU BİLİNÇ HER PROJEDE YOK” UYARISI
Akpınar, ülkede birçok projede beton dayanıklılığına yeterince önem verilmediğini belirterek ciddi uyarılarda bulundu:
“Bilinçsiz şekilde tasarlanan ve üretilen betonların kullanıldığı binalar, beklenen servis ömürlerini tamamlayamaz. Yıpranır, işlevsiz hale gelir ve özellikle deprem gibi kritik durumlarda beklenenden çok daha fazla hasar görür.”
HEM SEKTÖR HEM VATANDAŞ SORUMLULUK TAŞIYOR
Akpınar, kaliteli ve dayanıklı beton için hem sektörün hem de vatandaşların bilinçli olması gerektiğini vurguladı:
-
İnşaat sektöründe yetkililerin bilimsel kriterlere göre üretim yapması,
-
Vatandaşların ise dayanıklılık kavramını sorgulayan bilinçli hizmet talep etmesi
gerektiğini belirtti.
Son olarak Doç. Dr. Akpınar:
“Dayanıklılığı dikkate almadan yapılan üretim, yapının geleceğini ve insan hayatını riske atar. Halkın da yüksek kalite talep etmesi elzemdir.”
dedi.
