MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI’NDAN HASPOLAT KAZASIYLA İLGİLİ AÇIKLAMA

Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne bağlı Makina Mühendisleri Odası (MMO), Haspolat (Halkbank) çemberinde meydana gelen otobüs kazasına ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Açıklamada, polis raporunda olayın “dikkatsiz sürüş” olarak tanımlanmasının hukuki bir değerlendirme olabileceği ancak mühendislik açısından bunun kazanın nedeni değil sonucu olduğu vurgulandı.

“TOPLU CAN KAYBI YAŞANMAMASI TESADÜF”

MMO, otobüsün refüje çarptıktan sonra kontrolsüz şekilde ilerleyerek duvara vurduğunu ve yaklaşık 6 metre yükseklikten düşmesine rağmen toplu can kaybı yaşanmamasının tamamen tesadüf olduğunu belirtti.

Modern trafik güvenliği yaklaşımında esas olanın sürücünün hata yapabileceğinin kabul edilmesi ve bu hatanın kazaya dönüşmesini engelleyen teknik sistemlerin bulunması olduğuna dikkat çekildi. Avrupa Birliği’nde uzun süredir uygulanan “Güvenli Sistem – Vision Zero” yaklaşımının bu prensibe dayandığı ifade edildi.

“AB’DE BU KAZA YAŞANMAZDI”

Açıklamada, Avrupa’da 2025–2026 yıllarında kayıtlanmış bir otobüsün bu büyüklükte bir kazaya karışmamasının sebebinin sürücülerin daha dikkatli olması değil, araçların zorunlu güvenlik sistemlerine sahip olması olduğu vurgulandı.

MMO, şu sistemlerin bulunması halinde kazanın büyük ihtimalle gerçekleşmeyeceğini belirtti:

• Otomatik Acil Frenleme Sistemi (AEBS)

• Elektronik Denge Kontrolü (ESC)

• Akıllı Hız Destek Sistemi (ISA)

• Şerit Takip ve Şerit Koruma Sistemleri

Oda, Erenköy öğrenci servis kazasından sonra bu teknolojilerin zorunlu hale getirilmesi gerektiğini raporladıklarını hatırlatarak, kazaya karışan otobüsün bu olaydan sonra ithal edilip trafiğe kaydedilmiş olmasının teknik uyarıların dikkate alınmadığını gösterdiğini savundu.

“TRAFİK GÜVENLİĞİ YALNIZ DENETİMLE SAĞLANAMAZ”

MMO, kazada yangın çıkmamasının da büyük bir şans olduğuna dikkat çekerek, otobüslerde yangın algılama ve söndürme sistemlerinin hâlâ yasal zorunluluk haline getirilmemiş olmasını ciddi bir güvenlik açığı olarak değerlendirdi.

Trafik güvenliğinin sürücü, araç, yol ve mevzuatın birlikte işlemesiyle sağlanabileceği belirtilen açıklamada, kazaları önleyen temel unsurun ceza değil mühendislik olduğu vurgulandı.

“SİSTEMSEL İHMALLER SORGULANMALI”

MMO, yalnızca sürücünün değil, bu güvenlik riskine rağmen araçların kaydına izin verenlerin de yargı önüne çıkması gerektiğini belirtti.

Açıklamada şu çağrılar yapıldı:

• Otobüs ve ağır araçlarda AB güvenlik sistemleri zorunlu hale getirilmeli.

• Otobüs yangın güvenliği mevzuatı derhal yürürlüğe konulmalı.

• Trafik komisyonlarında teknik kurum görüşleri esas alınmalı.

• Kaza raporları kök sebep analizi içermeli.

MMO, aksi halde benzer kazaların tekrar edeceği ve kaybedilen canların sorumluluğunun sistemsel ihmaller olarak kalacağı uyarısında bulundu.